In dit artikel
Een AI-overzicht in Google geeft het antwoord al boven de zoekresultaten, waardoor minder mensen doorklikken. Je ziet het in Search Console aan pagina's waarvan de vertoningen gelijk blijven of stijgen, terwijl klikken en CTR dalen bij een vrijwel gelijke positie. Vooral informatieve pagina's met een kort antwoord worden geraakt, lokale en commerciële zoekvragen veel minder. Meet het effect per pagina en steek je tijd in de pagina's die klanten opleveren.
Wat het AI-overzicht en de AI-modus zijn
Het AI-overzicht is de samenvatting die Google bij een deel van de zoekopdrachten boven de gewone resultaten zet. Google stelt het antwoord samen uit meerdere webpagina's en toont links naar de bronnen. In Nederland zijn AI-overzichten sinds mei 2025 in het Nederlands beschikbaar. Sinds oktober 2025 is er daarnaast de AI-modus: een apart tabblad waarin je met Google een gesprek voert, zonder de gewone lijst met resultaten.
Google bepaalt per zoekopdracht of een AI-overzicht iets toevoegt. Bij veel zoekopdrachten verschijnt er geen. Als gebruiker kun je de overzichten niet uitzetten. Google zegt dat letterlijk op zijn hulppagina: het is een vast onderdeel van Zoeken. Wie ze niet wil zien, kiest na het zoeken het filter Web. Dan krijg je alleen gewone links.
Dit artikel gaat over wat het AI-overzicht met je verkeer doet en hoe je dat meet. Hoe je zelf als bron in AI-antwoorden verschijnt, in Google en in ChatGPT, lees je in gevonden worden in ChatGPT. De korte versie: daar is geen speciale truc voor. Google zegt in zijn uitleg over AI-functies voor website-eigenaren dat er geen extra eisen of optimalisaties nodig zijn, naast gewone goede SEO.
Kost een AI-overzicht je echt klikken?
Bij een deel van de zoekvragen wel. Er zijn een paar onderzoeken die vaak worden aangehaald:
- Pew Research Center (juli 2025, Verenigde Staten). Pew volgde het surfgedrag van 900 Amerikanen in maart 2025. Wie een AI-samenvatting zag, klikte bij 8% van de bezoeken aan de zoekresultaten op een gewoon zoekresultaat. Zonder samenvatting was dat 15%.
- Ahrefs (februari 2026). Ahrefs vergeleek desktopcijfers van december 2023 en december 2025, voor 150.000 zoekwoorden met en 150.000 informatieve zoekwoorden zonder AI-overzicht. Bij zoekwoorden met een AI-overzicht lag de CTR van het eerste resultaat 58% lager dan je op basis van de groep zonder AI-overzicht zou verwachten. Die groep daalde zelf ook flink, van 7,6% naar 3,9%: niet alles is dus aan het AI-overzicht toe te schrijven. Het is een samenhang op basis van een rekenmodel, geen gecontroleerd experiment.
Google betwist de conclusies van zulke onderzoeken. Volgens Google zijn de klikken vanaf pagina's met een AI-overzicht van hogere kwaliteit: bezoekers blijven langer op de site. Cijfers laat Google daar niet bij zien.
Mijn conclusie: het effect is echt, maar hoe groot het voor jou is, hangt sterk af van het soort pagina's dat je hebt. Gemiddelden uit grote, vooral Amerikaanse datasets zeggen weinig over de website van een installateur in Brabant. Dat meet je op je eigen site.
Welke pagina's worden geraakt, en welke niet
Volgens de meeste onderzoeken verschijnen AI-overzichten vooral bij informatieve vragen. Bij zoekopdrachten waarin iemand iets wil kopen of iemand in de buurt zoekt, nemen advertenties, Shopping en het kaartblok die plek vaker in. Dit is een tendens, geen regel:
| Soort zoekvraag | Voorbeeld | Effect op je klikken |
|---|---|---|
| Vraag met een kort antwoord | "hoe vaak cv-ketel onderhouden" | Vaak groot: het antwoord staat al in het overzicht |
| Uitleg met stappen of nuance | "dakkapel plaatsen vergunning" | Wisselend: wie het echt moet doen, klikt door |
| Vergelijken en kiezen | "shopify of woocommerce" | Beperkter: mensen willen de afweging zelf lezen |
| Kopen of offerte | "dakkapel offerte den bosch" | Klein: hier domineren advertenties en aanbieders |
| Lokaal | "loodgieter rosmalen" | Klein: hier staat meestal het kaartblok |
| Je merknaam | je eigen bedrijfsnaam | Nauwelijks |
Dat betekent iets voor hoe je de daling beoordeelt. Een blog dat een simpele vraag beantwoordt, kan veel klikken verliezen. Maar leverde dat blog ooit een aanvraag op? Je dienstenpagina, je prijzenpagina en je lokale pagina's worden veel minder geraakt, en daar zitten bij de meeste mkb-bedrijven de klanten. Typ je eigen belangrijkste zoekvragen een keer in Google en kijk wat er staat. Dat is de snelste controle.
Zo zie je het effect op je eigen site in Search Console
Klikken en vertoningen uit AI-overzichten en de AI-modus tellen mee in het gewone rapport Prestaties, onder het zoektype Web. Een AI-overzicht telt als één positie in de resultaten, en elke link erin krijgt die positie. Dat heeft een gek bijeffect: staat je pagina als bron in een AI-overzicht bovenaan, dan kan je gemiddelde positie stijgen terwijl je klikken dalen.
Zo vind je de pagina's die geraakt worden:
- Open Prestaties en dan Zoekresultaten, met het zoektype Web.
- Vergelijk de afgelopen drie maanden met dezelfde periode vorig jaar. Zo voorkom je dat je seizoen aanziet voor AI. Let op: volgens Google telde Search Console de vertoningen van 13 mei 2025 tot 27 april 2026 door een fout niet goed, en na het herstel kun je minder vertoningen zien. Vergelijk je met die periode, leun dan vooral op de klikken. Die waren niet geraakt.
- Zet klikken, vertoningen, CTR en positie aan en open het tabblad Pagina's.
- Zoek het patroon: vertoningen gelijk of hoger, positie ongeveer gelijk, klikken en CTR duidelijk lager. Dat zijn je kandidaten.
- Kijk op het tabblad Zoekopdrachten welke vragen bij die pagina's horen. Met een filter op zoekopdrachten met een aangepaste reguliere expressie (regex) kun je vraagwoorden apart zetten, bijvoorbeeld
^(wat|hoe|waarom|wanneer|welke)\b. Vergelijk de CTR van die vragen met de rest.
Een rekenvoorbeeld van hoe dat eruitziet. Stel: je blog over cv-onderhoud had vorig jaar in dit kwartaal 4.000 vertoningen en 200 klikken, een CTR van 5%. Dit jaar zijn het 4.600 vertoningen en 90 klikken, een CTR van 2%, op dezelfde positie. Meer mensen zien je, minder mensen klikken. Dat is het AI-patroon. Zakt in hetzelfde voorbeeld ook je positie van 3 naar 12, dan is het iets anders, zoals een update. Hoe je dat uitzoekt, staat in Google core update: verkeer gedaald?.
Het prestatierapport over generatieve AI
Sinds 31 augustus 2026 heeft Search Console voor alle websites ook een apart prestatierapport over generatieve AI. Daarin zie je hoe vaak links naar je site verschenen in AI-overzichten en de AI-modus, per pagina, land, datum en apparaat. Er staan geen klikken en geen zoekopdrachten in. Heeft je site te weinig AI-vertoningen, dan zie je het rapport niet.
Gebruik de twee rapporten naast elkaar. Een pagina met veel AI-vertoningen en een dalende CTR in het gewone rapport is een pagina waarvan het antwoord in het overzicht wordt gegeven. Een pagina met veel AI-vertoningen en stabiele klikken is een pagina waar mensen ondanks het overzicht doorklikken. Daar zit iets wat de samenvatting niet kan geven.
Zelf kijken
Cijfers vertellen niet alles. Zoek elke maand je tien belangrijkste zoekvragen op, in een privévenster. Noteer in een spreadsheet of er een AI-overzicht staat, of jouw site als bron genoemd wordt en wat er onder het overzicht staat. Na een paar maanden zie je patronen die geen rapport je laat zien.
Meet wat het je kost in GA4
Klikken zijn geen doel. Aanvragen en verkopen wel. De vraag is dus niet "hoeveel klikken verlies ik", maar "verlies ik klanten".
Kijk in GA4 naar het organische zoekverkeer per landingspagina, en vooral naar de key events: de aanvragen, offertes en aankopen die je meet. Daalt het aantal sessies uit Google op je informatieve blogs, maar blijft het aantal aanvragen uit organisch verkeer gelijk? Dan verlies je vooral bezoekers die toch al niet gingen kopen. Stijgt je conversieratio uit organisch verkeer, dan klopt de claim van Google over betere klikken in jouw geval misschien wel. Dat staat alleen in je eigen data.
Dat werkt alleen als je meting op orde is. Staan je key events niet goed, of tellen interne bezoeken mee, dan vergelijk je ruis met ruis. Loop daarom eerst GA4 instellen na. Wil je ook zien wat er via ChatGPT, Gemini en andere AI-tools binnenkomt, dan lees je in AI-verkeer in GA4 hoe je dat apart zichtbaar maakt.
Let ook op je merkzoekopdrachten. Wie in een AI-overzicht je naam leest, zoekt die soms later op. Heeft je site genoeg zoekverkeer, dan kun je merkzoekopdrachten in Search Console apart filteren. Groeien die, dan doet je zichtbaarheid meer dan je aan klikken ziet.
Wat je eraan doet: zo houd je de bezoekers die tellen
- Laat de simpele klikken los. Een pagina die alleen een feitje beantwoordt, gaat het niet winnen van een samenvatting. Herschrijf hem niet tien keer. Zorg wel dat hij klopt, want dan heb je kans als bron te verschijnen.
- Steek je tijd in pagina's die dicht bij een keuze zitten. Dienstenpagina's, prijzen, vergelijkingen, lokale pagina's en cases. Daar klikt de zoeker door, omdat hij een beslissing moet nemen.
- Geef wat een samenvatting niet kan geven. Je eigen prijzen en rekenvoorbeelden, foto's van je werk, een case met echte cijfers, een eerlijk advies uit ervaring. Of een handige tool. Voor Koach, een app voor volleybalcoaches, bouwde ik een gratis rotatiegenerator op de website. Een overzicht kan uitleggen hoe een rotatie werkt, maar een coach die zijn eigen opstelling wil doorrekenen, moet daarvoor naar de site.
- Maak de klik de moeite waard in je titel. Beloof wat het overzicht niet heeft: "met rekenvoorbeeld", "prijzen 2026", "checklist om te downloaden". En maak die belofte op de pagina waar.
- Bouw aan bereik dat niet van Google afhangt. Een e-maillijst is van jou, hoe de zoekresultaten ook veranderen. Hoe je die laat groeien, staat in e-maillijst opbouwen. Voor zoekvragen die direct omzet opleveren, kun je daarnaast adverteren. Wanneer dat loont, lees je in SEO of SEA.
Hoe je verder met SEO de basis legt waar AI-overzichten op leunen, staat in hoe kom ik bovenaan in Google.
Moet je je website uitsluiten van AI-overzichten?
Sinds 31 augustus 2026 kan elke website-eigenaar dat. In Search Console staat onder Instellingen het onderdeel Generatieve AI in Zoeken. Standaard staat je site op opnemen. Kies je voor uitsluiten, dan worden je links en content volgens de hulppagina van Google binnen een à twee dagen weggehaald uit AI-overzichten, de AI-modus en de generatieve AI in Discover. In de gewone zoekresultaten blijf je gewoon staan, en volgens Google telt de keuze niet mee voor je ranking.
Klinkt aantrekkelijk, maar denk het door. Het AI-overzicht verschijnt nog steeds, alleen met de content van anderen. Je verliest de vertoningen en de klikken die je er wél uit krijgt, en een concurrent wordt de bron in plaats van jij. Die instelling regelt ook niet of Google je content gebruikt om AI-modellen te trainen: daarvoor is er een aparte instelling in robots.txt, Google-Extended.
Voor de meeste mkb-bedrijven is meedoen de logische keuze. Uitsluiten kan zinvol zijn als je verdienmodel draait op de tekst zelf, zoals bij een betaalde vakpublicatie. Twijfel je, test het dan met de cijfers erbij en meet een paar maanden wat het doet.
Conclusie: meet per pagina, en stuur op klanten
Het AI-overzicht in Google kost klikken, vooral op informatieve pagina's met een kort antwoord. Je ziet het in Search Console aan vertoningen die blijven terwijl klikken en CTR dalen, en in het prestatierapport over generatieve AI aan hoe vaak je in die overzichten staat. Meet daarna in GA4 of het je ook aanvragen kost. Meestal valt dat mee, en zit de winst in pagina's die dicht bij een keuze zitten.
Hoe je zorgt dat AI-tools jouw bedrijf noemen, lees je in gevonden worden in ChatGPT. Wil je weten wat een website met een goede SEO-basis bij mij kost? Download dan de prijslijst.
Veelgestelde vragen
Kan ik het AI-overzicht in Google uitzetten?
Als gebruiker niet helemaal. Google zegt in zijn eigen hulppagina dat je AI-overzichten niet kunt uitzetten, omdat ze een vast onderdeel van Zoeken zijn. Wat wel kan: na je zoekopdracht het filter Web kiezen. Dan zie je alleen gewone links, zonder AI-overzicht en andere blokken. De instelling AI in Zoeken bij Search Labs gaat over experimenten, niet over de gewone AI-overzichten. Als website-eigenaar kun je je site wel laten uitsluiten, via een instelling in Search Console.
Wat is het verschil tussen het AI-overzicht en de AI-modus?
Het AI-overzicht is een samenvatting die bovenaan de gewone zoekresultaten verschijnt, met links naar de bronnen. Daaronder staan de gewone resultaten nog steeds. De AI-modus is een apart tabblad waarin je met Google een soort gesprek voert en vervolgvragen stelt. Daar verdwijnen de gewone resultaten en zie je alleen het antwoord met links. In Nederland zijn AI-overzichten er sinds mei 2025 in het Nederlands en de AI-modus sinds oktober 2025. Klikken uit beide tellen mee in Search Console.
Wat betekent zero click search voor mijn website?
Zero click search betekent dat iemand zoekt en het antwoord krijgt zonder op een website te klikken, bijvoorbeeld via een AI-overzicht, een uitgelicht fragment of het kaartblok. Voor jouw site betekent het dat vertoningen en klikken verder uit elkaar gaan lopen. Dat is vooral een probleem als je verdienmodel draait op bezoekers, zoals bij advertenties op je site. Voor een mkb-bedrijf tellen aanvragen en verkopen. Meet daarom in GA4 of je conversies uit organisch zoekverkeer gelijk blijven, ook als het aantal klikken daalt.
Hoe zie ik of mijn pagina in een AI-overzicht staat?
In Search Console. Sinds eind augustus 2026 hebben alle websites toegang tot het prestatierapport over generatieve AI, mits je site genoeg vertoningen in AI-functies heeft. Daar zie je per pagina, land, datum en apparaat hoe vaak links naar je site in AI-overzichten en de AI-modus verschenen. Klikken en zoekopdrachten staan er niet in, die zitten in het gewone rapport Prestaties. Controleer daarnaast zelf: zoek je belangrijkste zoekvragen op en noteer of er een AI-overzicht staat en of jij als bron genoemd wordt.
Benieuwd hoe ik dit in de praktijk aanpak?
Het pitchdeck laat de hele werkwijze zien.
Geschreven door Dennis Boekhout
Marketing freelancer uit 's-Hertogenbosch. Volg op LinkedIn (opent in een nieuw tabblad)